VanMoof No 3 met Swytch Bike kit met accu voorop en Valkental fietstas aan originele bagagedrager. Fiets staat op een besneeuwd wegdek voor de Hempont in Amsterdam.

Wel of niet elektrisch fietsen?

Soms wel, vaker niet. Dat is de enige conclusie die ik voor mijzelf kan trekken na enkele maanden gebruik van een soort van semi-elektrische VanMoof, waar ik eerder over schreef. Ja, een No.5. Dat was allemaal nog een dingetje, maar daar kom ik later op.

De stad: niet elektrisch

Ik woon binnen de ring van Amsterdam en eigenlijk is de conclusie: als ik elektrische ondersteuning heb, fiets ik echt te hard. Het is natuurlijk een simpel dingetje die Swytch-conversiekit (PDF): het systeem meet de draaisnelheid van je trapas, dus als je heel snel trapt, ga je ook best snel, maar niet sneller dan je zou kunnen met je ketting natuurlijk. Luxe middenmotoren kunnen waarschijnlijk veel preciezer allerlei dingen instellen met snelheid en dergelijke, ik kan alleen nog meer procenten ondersteuning geven. Laatst een keer meer ondersteuning gebruikt met windkracht 7 tegen de Schellingwouderbrug op, maar verder is de laagste stand prima.

Het grootste deel van de tijd heb ik de accu niet op de fiets zitten. Scheelt weer gewicht. Ook heb ik het idee dat, zelfs als het systeem echt helemaal uit staat, er toch enige energie teruggewonnen wordt door het voorwiel (dat doet het zeker als het systeem aanstaat, maar de trapondersteuning zelf uit: dan trap je echt beduidend zwaarder en zie je ook langzaam de energiemeter van de batterij weer oplopen). Misschien is het psychisch, dat kan best, maar met de accu er helemaal af heb ik het idee dat er zo min mogelijk weerstand is van de elektrische aandrijving. Eigenlijk praktisch nul. En aangezien de fiets zelf een ‘single speed’ is, heb je ook geen weerstand van versnellingen en dergelijke.

Daarbij komt dat je de accu er toch af moet halen als je de fiets parkeert in de stad, dus is de logische keuze vaak: helemaal niet mee.

Stad en ommeland: een klein beetje hulp zo af en toe

Voor de wind een kilometertje of 13 op de stadsfiets gaat nog prima, maar hetzelfde stuk tegen de wind in klinkt al heel anders… Echt heel veel tijd scheelt het niet, tussen de 5 en 10 minuten misschien, het voelt wel heel anders als je 40 minuten volledig zelf trapt of een groot deel daarvan toch een beetje hulp krijgt buiten de binnenstadse taferelen.

Ook merk ik dat ik makkelijker naar plekken ga waar ik normaal een auto voor gepakt of gehuurd had (duur ook nog eens), nu denk: ach, ik trap wel even.

Ideale dual-fiets?

Eureka! Dacht ik. Ik heb het gevonden! Dacht ik. Een makkelijk plaatsbare en afneembare accu om zo van een goede stadsfiets een langeafstandsfiets te maken. Helaas, dat is al bedacht. Niet alleen als conversiekit door Swytch, maar ook door een Duits bedrijf Lemmo. Dit laatste bedrijf blijkt na wat rondzoeken op internet al bedacht te hebben wat voor fiets ik zou willen maken. Ik kwam zelfs advertenties tegen waarin deze Berlijnse startup zich vergelijkt met een bepaald merk dat toen net failliet verklaard was. Ze vinden overigens dat ze alles veel beter doordacht hebben, maar net als VanMoof: standaard geen normale bagagedrager (die ik inmiddels tweedehands heb bemachtigd voor de fietstassen, dat had ik 14 jaar eerder moeten doen)!

De No. 5 is nu de No. 3

In het vorige stukje over de elektrische vraagstukken uit mei 2023 schreef ik dat de trapas van mijn VanMoof No. 5 stuk was en dat ie bij de fietsmaker stond. Ik had die fiets net verder helemaal opgelapt, alleen de trapas moest nog. Nou, die zat volledig vastgerot. Het ijzer van de trapasbehuizing was helemaal vergroeid met het aluminium van de fiets zelf. Zat duidelijk geen vet tussen bij de plaatsing… (tekst gaat verder na afbeelding)

Vastgerotte traps

Ik heb hem zelfs nog naar een fietsenmaker gebracht die iets meer durfde dan de fietsenmaker waar ie eerst stond. Ze mochten alles proberen om het ding los te krijgen, al was het aantal mogelijkheden ook beperkt door het aluminium frame. Als ie niet los kwam, dan had ik er toch niks meer aan. Uiteindelijk is het gewoon niet gelukt. Pech en vooral jammer.

Maar ik had nog een frame van een VanMoof No. 3 buiten staan met het doel er ooit een leuk klimoprekje van te maken. Dat frame (een VANMOOF 301 BRUSH SILVER – red decal R2GO volgens de factuur uit februari 2010) had ik ooit afgedankt omdat daarvan het trapashuis uitgelubberd was doordat de trapas niet tijdig vervangen was… (die zat dus weer niet vast genoeg). De fietsenmaker had toen gezegd: de schroefdraad van het frame is te ver beschadigd, een volgende trapas zal er snel weer uitvallen, helaas, niet te fiksen, want aluminium. Maar in de zomer kwam ik iemand tegen die zei: er zijn speciale trapassen die je in een kapot huis kunt doen. Zo gezegd, zo gedaan, voor 15 euro een M-wave Vervangende Trapas Jis 113 mm Zilver gekocht en geplaatst.

Vervolgens alles weer op de fiets gezet, de Swytch-kit erop gemonteerd en: werken. Enige nadeel is dat het stuur me net iets te sportief laag staat en dat kan, oh ironie, niet hoger want: vastgeroest in z’n huis. Overigens kan ik die natuurlijk afzagen en het niet vastgeroeste stuur van de andere erin verwerken…

Waarom zo veel moeite voor een fiets?

Dingen fixen is leuk. Als je daar niks aan vindt, dan moet je niet aan zulke projecten beginnen. Misschien komt het ook wel omdat ik die ouwe VanMoofs gewoon echt iconische fietsen vind. De gebroeders Carlier hadden daar puike ideeΓ«n over. En die eerste versies gebruikten nog gewoon off-the-shelf onderdelen van Shimano en andere grote fabrikanten.

De geΓ―ntegreerde lampjes, het strakke design, het praktische voor in de stad: niets kan kapot. Het heeft heel veel latere fietsenbouwers geΓ―nspireerd, de halve stad rijdt nu rond op fietsen die er allemaal best wat van weg hebben.

Al met al heb ik nu een goed werkende elektrische VanMoof No. 3 en een persoonlijke conclusie over het gebruik van elektrische fietsen in de stad. Grotendeels onzin. Tenzij je andere ongemakken hebt waardoor je anders niet zou kunnen fietsen. Misschien toch eens aan de geofencing

Krijn

Krijn Soeteman is a Dutch science and technology journalist. He majored in the history of art and architecture. After his studies he started as a music video producer. This led to producing a Museum Night at the NEMO Science Museum, which eventually led to science journalism. And much more.

8 thoughts on “Wel of niet elektrisch fietsen?

  1. @krijnsoeteman ik fiets ‘naturel’ omdat ik niet sport en dat is mijn dagelijkse sport.

  2. @metkcom dat is ook zeker een van de redenen om vooral niet elektrisch te fietsen voor mij :)

  3. @krijnsoeteman tegen de wind en trappen dat het in je bovenbenen voelbaar is! 😎

  4. @metkcom Daar zit wel een prettig maximum aan hoor op de stadsfiets πŸ˜‡
    Ooi las ik in een bloemlezing van Bob den Uil over de fiets dat hij tegen de wind fietsen haatte en liever een trein nam met fiets en dan voor de wind terug. Nou, dat onderdeel is dan nu elektrisch :)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *